Statuute

§ 1

Di noome än di spräke

Jü foriining heet di noome „Friisk Foriining“.

Jü foriining heet sin stää önj Risem-Lonham än as önjt feriinsfertiiknis indräägen.

Di spräke foon e foriining as friisk.

 

§ 2

Dåt müülj

Jü foriining as jü ouerregjonaal foriining önj Nordfraschlönj, wat har for friiske spräke än friisk kultuur inseet. Jü foriining heet dåt müülj än

  • årb for e frihäid än fort wälj foont friisk följk,
  • seet har aw en följkliken wise in for di friiske spräke än jü friisk kultuur,
  • mååg di friiske hiimstoun, sin histroori än sin äinweesen bääder bekånd,
  • formuliir da müüle fort friisk följk än fertrees da friiske inträse eefter büten,
  • hüülj goue kontakte tu åle friiske,
  • plääg di kontakt än årb tuhuupe ma oudere eetnische manerhäide önj Euroopa.

 

§ 3

Dåt tuhuupeårben ma e dånsch manerhäid än et norden

Jü foriining årbet ma e Söödschlaswiksche Feriin (SSF) tuhuupe, for än stip gemiinschaplik da biise kultuure än for än plääg än bewåår da frünschaplike än kulturäle kontakte tut skandinaawisch norden.

 

§ 4

Jü gemiinnjütihäid

Jü foriining uuget bloot än diräkt for da gemiinnjütie müüle, wat önj § 2 nåmd wårde. Jü foriining tråchtit ai eefter en finansjälen ouerwanst. Da lasmoote foue nån önjdiilj foon e ouerwanst unti oudere madle foon e foriining, uk ai, wan’s üt jü foriining üttreese unti jü foriining har apliiset.

Jü foriining mätj niinj persoon unti instituutsjoon döör ütjeefte, wat ai tu da müüle foon e foriining pååse, unti döör en huugen lüünj, wat ai önjt ferhüülj tu et lååsted årbe stoont, en fordiilj ferschååfe.

Jü foriining mätj niinj oudere hoonle ingunge as da, wat nüsi san, am dåt önj § 2 nåmd müülj eefter tu kaamen. Et mätj bloot giilj soomeld än for en was tid tubäägläid wårde for keere, wat et feriinsmüülj eefter e § 2 gåågne.

 

§ 5

Da lasmoote

Åle friiske än da waane foon e friiske koone lasmoot wårde, wan’s önjt manst fjouertäin iir üülj san. Deer ütouer koone uk famiilie lasmoot wårde. Åle lasmoote wat önjt manst fjouertäin iir üülj san, hääwe iinj stim aw e lasmootefersoomling.

Feriine än komuune koone kooperatiiwe lasmoote wårde. Ja hääwe iinj stim aw e lasmootefersoomling.

Am lasmoot tu wården, schal följk en schraftlik insäken tut sekretarioot ruchte. Et stjör önjtschååst ouert insäken önjtmanst önj e luup foon tra moune. Följk jült as lasmoot foon di däi ouf önj, weer et stjör dåt insäken gödjkånd heet.

 

§ 6

Dåt lasmootekontingänt

Et stjör sloit for, hü huuch et lasmootekontingänt weese schal än e lasmootefersoomling läit et lasmootekontingänt fååst.

 

§ 7

Jü ütmalding üt e foriining:

Da lasmoote hääwe dåt rucht, än trees tut iinje foont kaländeriir üt e foriining üt. Följk schal ham deertu schraftlik tut sekretarioot wiinje.

 

§ 8

Dåt ütsliten foon lasmoote

Dåt stjör koon en lasmoot üt e foriining ütslite, wan et stjör iinjstimi di önjdråch tut ütsliten gödjkånt. Dåt ütsliten foon en lasmoot, wat tut stjör foon e foriining hiirt, as bloot döör e lasmootefersoomling möölik. Deertu as en mörhäid foon trii fiirdepårte foon da lasmoote, wat tustääse san, nüsi.

 

§ 9

Da årbeskrise än da distrikte

(1) Önj e foriining koone årbeskrise inruchted wårde. Ja wårde foont stjör inseet. Ark lasmoot koon bai en årbeskris mamååge. Arken årbeskris kiiset en sprääger(in) for tou iir, wat da inträse foon e årbeskris ouerfort stjör än ouerfor e foriining fertreet.

(2) Önj änkelte toorpe unti stääse koone distrikte inruchted wårde. Arken distrikt kiiset en distriktsstjör for tou iir. Dåt distriktsstjör wårt döör e distriktslasmootefersoomling, wat tu önjfång foon arks iir tuhuupe kamt, kiised. Dåt distriktsstjör fjard jü foriining önj di distrikt.

(3) Da årbesfloose än da distrikte foue for jare årbe stipe döört sekretarioot (§ 15).

 

§ 10

Jü lasmootefersoomling:

Arks iir am uursem wårt en lasmootefersoomling döörfjart, for än:

  1. kiis da lasmoote foont stjör (ark tweed iir),
  2. kiis twäär kasepräiwere än jare stääfertreesere for dåt iir, weer ham e rääkensfääring aw betjucht,
  3. hiir e iirsberucht än et oufrääken foont fergingen iir än stim ouer biise keere ouf,
  4. beslit di hüshüüljploon fort tukaamen iir,
  5. snååk än beslit ouer oudere keere, wat ma e foriining tuhuupehånge.

 

Jü inlååsing ma en däisfüli schal önjt manst tou wääge for e lasmootefersoomling döört sekretarioot tu da lasmoote sånd wårde.

Dåt stjör as deer ütouer ferplächtet tu en lasmootefersoomling intulååsien, wan manstens fiiwäntwunti lasmoote dåt ferlänge.

Jü lasmootefersoomling önjtschååst ma e iinjfåch mörhäid foon da lasmoote, wat tustääse san, wan da statuute ninte ouders forschriwe. Dåt stjör koon geeste tu e lasmootefersoomling inlååsie.

 

§ 11

Dåt stjör än dåt latj stjör

(1) Dåt stjör seet ham üt huuchstens tratäin persoone tuhuupe. Lasmoot foont stjör koone bloots lasmoote foon e foriining wårde. Persoone, wat bai e foriining önjstald san, koone ai lasmoot foont stjör wårde.

(2) Tut stjör hiire di/jü jarst(e), tweed(e) än treed(e) formoon/-wüset, ån punghüüljer än önjt manst twäär baisatere. Dåt stjör koon beslite, wan önjt manst tra lasmoote foont stjör – deermade di/jü jarst(e) unti tweed(e) formoon/-wüset – tustääse san. Dåt stjör än dåt latj stjör beslite ma en iinjfåch mörhäid foon da lasmoote, wat tustääse san. Dåt stjör önj e san foon e § 26 BGB as di/jü jarst(e) formoon/-wüset. Hi/Jü hoonelt eefter da önjwisinge foont stjör. Di/jü jarst(e) formoon/-wüset wårt önj e rafüli foon di/jü tweed(e) än treed(e) formoon/-wüset fertrin.

(3) Dåt latj stjör seet ham üt di/jü jarst(e), tweed(e) än treed(e) formoon/-wüset tuhuupe.

 

§ 12

Da apgoowe än plächte foont stjör

(1) Dåt stjör fjart e foriining. Di/jü jarst(e) formoon/-wüset fertreet di feriin eefter büten än ouerfort rucht. Dåt stjör koon fertreesere inseete, wat jü foriining önj wase keere ma en fulmåcht ruchtlik ferplächtend fertreese koone.

(2) Wan en krediit apnümen unti en oudern sliik foon schül, wat huuger as e sööme foon 500 euro as, ingängen wårde schal, as et nüsi än fou e tustiming foon e punghüüljer; bai en sööme foon ouer 1.000 euro schan önjt manst fjouer füftepårte foon da lasmoote foont stjör tustime.

(3) Dåt stjör deet ham en årbesrååme. Dåt stjör meet önjt manst fjouer tooche önjt iir. Di/jü jarst(e) formoon/-wüset lååsit ma en frist foon önjt manst iinj waag tut stjörmeeting in.

Dåt stjör beslüt forålem am:

  1. di årbesploon än da aktiwitääte foon e foriining,
  2. en forsliik for e lasmootefersoomling for en hüshüüljploon fort tukaamen iir,
  3. en forsliik for e lasmootefersoomling fort kiisen foon lasmoote foont stjör,
  4. dåt inruchten foon årbesfloose än distrikte,
  5. da insäkene for projäkte än am oudere insäkene,
  6. dåt apnaamen foon naie lasmoote,
  7. da fertreesere foon e foriining önj greemie foon oudere feriine än organisatsjoone.

Oufsänj deerfoon koon et stjör ouer åål dåt önjtschiise, wat ai tu da apgoowe foon e lasmootefersoomling hiirt.

 

§ 13

Da apgoowe än plächte foont latj stjör

(1) Dåt latj stjör lååstet forårbe fort stjör än koon kortfristi önjstää fort stjör önjtschiise, wan et wörklik nüsi deet unti ai täiwe koon. Am dåt, wat et latj stjör önjtschååst heet, schal et latj stjör bait näist stjörmeeting beruchte.

(2) Dåt latj stjör reet ouer dåt årbe foon da persoone, wat bai e foriining önjstald san. Deertu beruchte da persoone, wat bai e foriining önjstald san, iinjouer dåt latj stjör am jare årbe än hü et ma jare årbesplooning ätj gungt.

 

§ 14

Da prutukole

Ouer e lasmootefersoomling än da stjörmeetinge schan prutukole fjard wårde. Da prutukole schan foon di/jü jarst(e) formoon/-wüset än foon iinj lasmoot foont stjör unerschraawen wårde.

 

§ 15

Dåt sekretarioot

Jü foriining heet en sekretarioot, wat for e foriining årbet. Dåtdeer årben ruchtet ham eefter da statuute än aptu eefter da önjwisinge foon di/jü jarst(e) formoon/-wüset unti foont stjör.

 

§ 16

Dåt oufrääken

Da innoome foon e foriining schan bloot deertu brükd wårde, am da foriiningsütjeefte tu betåålen.

 

§ 17

Dåt iir foon e rääkensfääring

Dåt iir, weer ham e rääkensfääring aw betjucht, as dåt kaländeriir.

 

§ 18

Dåt präiwen foont oufrääken

Da kasepräiwere, wat foon e lasmootefersoomling kiiset wårde, präiwe et oufrääken foont iir. Ja kontroliire da innoome än ütjeefte än da papiire, wat deertu hiire, än beruchte am dåt riseltoot ouerfor e lasmootefersoomling.

 

§ 19

Dåt anern foon da statuute

Bloot e lasmootefersoomling koon da statuute anere. Deerfor as et nüsi, dåt önjt manst tou treedepårte foon da lasmoote, wat tustääse san, tustime. Följk koon bloots am aneringe foon da statuute oufstime, wan dåt oufstimen ouer dåt anern foon da statuute awfoorie önj e däisfüli önjkünid wörden as.

 

§ 20

Dåt apliisen foon e foriining

Följk koon jü foriining ai apliise, sü lung nuch mör as soowen lasmoote walens san, jü foriining widere tu fäären.

Wårt jü foriining apliised, schal åles, wat e foriining hiirt, tu e Söödschlaswiksche Feriin (SSF) ouerdräägen wårde. Di Söödschlaswiksche Feriin (SSF) schal dadeere madle bloot for keere brüke, wat e friiske spräke gåågne.

Dåt apliisen foon e foriining wårt foont stjör eefter e forschrafte foon e § 26 BGB döörfjart.

Da statuute wörden di 21. önj e krölemoune (moi) 1975 apstald, di 10. önj e gjarsmoune (april) 1976 ütwided än di 25. önj e gjarsmoune (april) 1987 än di 07. önj e krülemoune (moi) 2004 anerd.

 

Risem-Lonham, di 07. önj e krülemoune (moi) 2004.

 

Lasmoot wårde

Wård lastmoot önj e Friisk Foriining

Nais foon diling

E radiosiinjing "Nais foon diling" brängt arken däi foon moundi bit fraidi aktuäle tisinge üt Nordfraschlönj än trinambai.

Törsdi, 26.03.2020